Министерство образования Республики Беларусь
Управление по образованию администрации Первомайского района г. Минска
Государственное учреждение образования

Ясли-сад № 210 г. Минска

Меню раздела

    Горячие новости

    12.11.2018
    Республиканская акция "Не прожигай свою жизнь!"

    подробнее...

    26.10.2018
    Путешествие в страну Спорта и здоровья

    подробнее...

    25.10.2018
    Постой, пешеход! Тормозите, колеса!

    подробнее...

    24.10.2018
    Вакцинация против гриппа

    подробнее...

    16.10.2018
    Педагогический КВН

    подробнее...

    Голосование

    Как ваш ребёнок посещает дошкольное учреждение?







    Сайт зарегистрирован
    в Государственном регистре
    информационных ресурсов Беларуси.
    Регистрационное свидетельство №: 1141001099 от 21.10.2010г.

    Главная : Родителям : Вывучаем беларускую мову разам : Чытайце дзецям беларускi фальклор

    Чытайце дзецям беларускi фальклор

     

              Фальклор з'яўляецца неацэнным нацыянальным багаццем. Гэта велізарны пласт духоўнай культуры беларусаў, які складаўся калектыўнымі намаганнямі многіх пакаленняў на працягу многіх стагоддзяў. На сучасным этапе нацыянальнага адраджэння неабходна вярнуцца да таго, што было дасягнута нашымі продкамі.

            

            Беларускі нацыянальны фальклор - адзін з самых багатых у славянскім свеце.

       Ён насычаны педагагічным вопытам і народнай мудрасцю. Талерантнасць, памяркоўнасць, як традыцыйныя хрысціянскія дабрадзейнасці, паступова сталі адметнымі рысамі беларусаў. Больш за тое, яны суседнічаюць з такімі якасцямі, як асабістая годнасць, мэтанакіраванасць, актыўнасць. Фальклор з выхоўваючым зместам, бытавыя традыцыі, святы, беларуская класічная літаратура - гэта тыя паняцці, якія аказваюць вялікі ўплыў на фарміраванне нацыянальнага характару. Ён спрыяе творчаму развіццю дзяцей і моладзі ў свеце былін, казак, паданняў. Прыказкі і прымаўкі могуць служыць падставай для маральных запаведзяў, дапамагаючы развіваць мысленне, логіку, цікавасць да гісторыі і культуры народа. Выхаваўчы патэнцыял фальклору бязмежны. Сёння наша грамадства адраджае забытыя традыцыі даўніны, выкарыстоўваючы народны вопыт, ствараючы новыя мадэлі выхаваўчых тэорый і практык. Любы фальклор бярэ свой пачатак у малых жанрах, у лік якіх уваходзяць загадкі, прыказкі і прымаўкі.

          Прыказкі трывала кладуцца ў памяць. Іх запамінанне палягчаецца гульнёй слоў, рознымі рыфмамі, рытмікай. Канчатковай мэтай прыказак заўсёды было выхаванне. З аднаго боку, яны ўтрымліваюць педагагічную ідэю, з другога - аказваюць выхаваўчы ўплыў, нясуць адукацыйныя функцыі: апавядаюць пра сродкі, метады выхаваўчага ўплыву, даюць ацэнкі асобы - станоўчыя і адмоўныя, якія, вызначаюць тыя ці іншыя мэты фарміравання асобы, ўтрымліваюць заклік да выхавання, самавыхавання і перавыхавання.

             Загадкі закліканы развіваць мысленне дзяцей, прывучаць іх аналізаваць прадметы і з'явы з розных абласцей навакольнай рэчаіснасці; прычым наяўнасць вялікай колькасці загадак пра адну і тую ж з'яву дазваляла даваць ўсебаковую характарыстыку прадмету. Але значэнне загадак ў разумовым выхаванні далёка не вычэрпваецца развіццём мыслення, яны таксама ўзбагачаюць розум звесткамі пра прыроду і ведамі з самых розных абласцей чалавечага жыцця. Выкарыстанне загадак ў разумовым выхаванні каштоўна тым, што сувакупнасць звестак аб прыродзе і чалавечым грамадстве набываецца дзецьмi ў працэсе актыўнай разумовай дзейнасці.

            

         Загадкі спрыяюць развіццю памяці дзіцяці, яго вобразнага мыслення, шпаркасці разумовых рэакцый. Загадка вучыць дзяцей параўноўваць прыкметы розных прадметаў, знаходзіць агульнае ў іх і тым самым фармiруе ў iх ўменне класіфікаваць прадметы, адкідаць іх неістотныя прыкметы. Іншымі словамі, з дапамогай загадкі фармiруюцца асновы тэарэтычнага творчага мыслення.

         Казкі з'яўляюцца важным выхаваўчым сродкам, на працягу стагоддзяў выпрацаваным і правераным народам. Дзеці і казка - непадзельныя, яны створаны адзін для аднаго і таму знаёмства з казкамі свайго народа павінна абавязкова ўваходзіць у курс адукацыі і выхавання кожнага дзіцяці. Найбольш характэрныя асаблівасці казак - народнасць, аптымізм, захапляльнасць сюжэту, вобразнасць. Матэрыялам для народных казак служыла жыццё народа: яго барацьба за шчасце, вераванні, звычаі, - і навакольнае прырода. У вераваннях народа было нямала забабоннага і цёмнага. У большасці ж казак адлюстраваны лепшыя рысы народа: працавітасць, адоранасць, вернасць у баі і працы, бязмежная адданасць народу і радзіме. Увасабленне ў казках станоўчых рысаў народа і зрабіла казкі эфектыўным сродкам перадачы гэтых рыс з пакалення ў пакаленне.

         Менавіта таму, што казкі адлюстроўваюць жыццё народа, яго лепшыя рысы, народнасць аказваецца адной з найважнейшых характарыстык казак. У маленстве маці і бабулі закалыхваюць дзяцей ласкавымі калыханкамі, песнямі, забаўлялі іх пястушкамi і пацешкамі, гуляючы з іх пальчыкамі, ручкамі, ножкамі, падкідваючы іх на каленях або на руках.

         Асноўны змест калыханак - любоў маці да свайго дзіцяці, яе мары аб яго шчаслівым будучым. Яны маюць шмат паэтычных вобразаў птушак, дзікіх звяроў, хатніх жывёл, смешных і страшных, ласкавых і раззлаваных, якія прыходзяць да калыскі дзіцяці. У калыханках маці распавядаюць аб навакольнай рэчаіснасці, услых думаюць пра мэту і сэнс жыцця, вымаўляюць свае клопаты, радасці і смутак. У калыханцы маці знаходзіць выхад сваім пачуццям, магчымасць да канца выгаварыцца, выказацца і атрымаць псіхічную разрадку.

              Фальклор у выхаванні дзяцей гуляе важную ролю. Дзяленне яго на жанры дазваляе ў пэўным узросце дзіця узбагачаць яго духоўны свет, развіваць патрыятызм, павагу да мінулага свайго народа, вывучэнне яго традыцый, засваенне маральных нормаў паводзінаў у грамадстве.

             Фальклор развівае вусную мову дзіцяці, уплывае на яго духоўнае развіццё, на яго фантазію. Кожны жанр дзіцячага фальклору вучыць пэўным маральным нормам. Так, напрыклад, казка, шляхам прыпадабнення жывёл людзям, паказвае дзіцяці нормы паводзінаў у грамадстве, а чароўныя казкі развіваюць не толькі фантазію, але і кемлівасць. Прыказкі, прымаўкі вучаць дзяцей народнай мудрасці, выпрабаванай стагоддзямі і якая не страціла сваёй актуальнасці ў наш час. І хоць быліны не так простыя для ўспрымання дзяцей, аднак яны з'яўляюцца накіраваны на выхаванне павагі мінулага народа, на вывучэнне традыцый і паводзін людзей ва ўсе часы, на патрыятызм славянскага народа, які нягледзячы ні на што, заставаўся верным сваёй радзіме і ўсяляк абараняў яе. Пераважна яна выкарыстоўваюцца тады, калі дзіця яшчэ зусім малы. Напрыклад, малому спяваюцца калыханкі, песенькі, каб супакоіць яго, ўсыпіць. Таксама ў песенную лірыку ўваходзяць прыпеўкі, жарты, пястушкi, лічылкі. Вось яны як раз накіраваны на развіццё ў дзяцей слыху, прамовы, так як у іх выкарыстоўваецца асаблівая спалучэнне гукаў.

             Такім чынам, далучэнне дзіцяці да народнай культуры пачынаецца з дзяцінства, дзе закладваюцца асноўныя паняцці і прыклады паводзін. Культурная спадчына перадаецца з пакалення ў пакаленне, развіваючы і узбагачаючы свет дзіцяці. Фальклор з'яўляецца унікальным сродкам для перадачы народнай мудрасці і выхавання дзяцей на пачатковым этапе іх развіцця.

    Автоматический переводчик

    Полезные ссылки

    Минский городской исполнительный комитет



    Министерство образования Республики Беларусь



    Счетчик посещений

    Адрес: 220103, г. Минск, ул. Калиновского, 39
    Телефон: +375 17 283-03-27
    Электронная почта: ddu210@minsk.edu.by